Kể từ khi ra đời tới nay, ESG tồn tại như một định hướng phát triển cho các doanh nghiệp hiện đại theo đuổi xu hướng bền vững. Bộ khung tiêu chuẩn này không chỉ chú trọng vào lợi nhuận thông thường mà còn giúp doanh nghiệp có những bước tiến trong việc xây dựng một xã hội công bằng và bảo vệ môi trường sinh thái.
Lịch sử hình thành
Tuy xuất hiện vào những năm đầu thế kỷ 21 nhưng trên thực tế, khái niệm về ESG (Environmental – Social – Governance) đã bắt đầu nhen nhóm thành hình từ tận giai đoạn 1960-1970 thông qua các phong trào đầu tư có trách nhiệm xã hội (SRI). Cốt lõi của SRI nhắm đến việc loại bỏ hoàn toàn khoản đầu tư cho các ngành công nghiệp gây hại như thuốc lá, vũ khí hoặc các công ty hoạt động ở quốc gia phân biệt chủng tộc.

Song, khi được công bố năm 2004 ở báo cáo Liên Hợp Quốc, thuật ngữ ESG đã có phần mở rộng hơn nhiều so với tiền đề SRI. Nó hướng tới các yếu tố quan trọng gồm Môi Trường, Xã hội và Quản trị trong phân tích đầu tư. Với sự ra đời của Nguyên tắc Đầu tư có Trách nhiệm (PRI) năm 2006, ESG chính thức đặt những bước chân đầu tiên lên thị trường quốc tế rồi sau đó nhanh chóng khẳng định vị thế khi trở thành tiêu chuẩn bắt buộc để đo lường sự phát triển bền vững cho doanh nghiệp toàn cầu.
Cụ thể ESG là gì?
ESG như chính cái tên của mình, là một bộ khung tập hợp những tiêu chuẩn đánh giá doanh nghiệp bền vững xoay quanh ba mục tiêu chính là Môi trường, Xã hội và Quản trị. Trong đó:
- E – Environmental (Môi trường): Xem xét hoạt động doanh nghiệp liên quan đến môi trường, điển hình như giảm thiểu ô nhiễm, hạn chế dấu chân carbon, tiết kiệm năng lượng,…
- S – Social (Xã hội): Đảm bảo quyền lợi người lao động, thực hiện quyền và nghĩa vụ doanh nghiệp đối với cộng đồng, xã hội.
- G – Governance (Quản trị): Tiêu chuẩn này tập trung đánh giá các yếu tố quản trị công ty gồm tính minh bạch trong quản lý, đạo đức kinh doanh và các quy trình ra quyết định trong doanh nghiệp.
Dù không trực tiếp liên quan đến yếu tố tài chính nhưng những tiêu chuẩn đánh giá của ESG lại ảnh hưởng lớn đến hiệu quả vận hành doanh nghiệp. Do đó, hầu hết doanh nghiệp đạt ESG đều hạn chế được chi phí cũng như giảm thiểu rủi ro kinh doanh tốt hơn.
Vì sao ESG quan trọng?
Hiện nay, những vấn đề về quyền lợi xã hội, con người và môi trường sinh thái đang được chú trọng hơn bao giờ hết trong đầu tư kinh doanh. Thế nên, ESG với những yêu cầu khắt khe, nghiêm ngặt và minh bạch đã trở thành một tiêu chuẩn đánh giá lý tưởng dành cho các doanh nghiệp theo đuổi xu hướng phát triển bền vững trên toàn cầu. Bên cạnh việc đặt nền móng tạo dựng nên phong trào đầu tư bền vững, ESG còn đem lại không ít lợi ích cho doanh nghiệp, điển hình là:
- Thu hút đầu tư: Chỉ số ESG cho thấy một doanh nghiệp có khả năng quản trị rủi ro đạt tiêu chuẩn quốc tế, đặc biệt là khi các rủi ro ấy liên quan trực tiếp tới biến đổi khí hậu, tác động xã hội. Điều này vô hình chung giúp doanh nghiệp dễ dàng chứng minh bản thân, nâng cao danh tiếng với nhà đầu tư lớn, thậm chí có thể mở rộng khả năng tiếp cận vốn không chỉ trong nước mà còn trên thị trường quốc tế.
- Tối ưu hóa chi phí và năng suất hoạt động: Việc đáp ứng các tiêu chuẩn môi trường và quản trị sẽ giúp doanh nghiệp cải thiện được quy trình hoạt động tốt hơn. Từ đó, doanh nghiệp vừa thành công tiết kiệm năng lượng để giảm thiểu chi phí vừa tăng cao năng suất hoạt động hiệu quả.
- Đảm bảo doanh nghiệp tuân thủ pháp luật: Do được công nhận trên khắp thế giới, những tiêu chuẩn ESG đề ra cũng là một bộ tiêu chuẩn mang tính quốc tế với cam kết tuân thủ pháp luật. Thực hiện theo đầy đủ tiêu chuẩn ESG, doanh nghiệp sẽ dễ dàng giảm thiểu hầu hết rủi ro pháp lý trong vận hành hoạt động và vấn đề môi trường, tránh chi phí phạt không đáng có.
- Xây dựng niềm tin với khách hàng: Lối sống bền vững, eco-friendly đang phát triển ngày một mạnh mẽ và kéo theo đó là việc khách hàng lựa chọn ưu tiên các sản phẩm dịch vụ thân thiện môi trường. Thế nên, một doanh nghiệp có cam kết ESG sẽ nhận được nhiều lợi thế hơn cũng như tạo được sự tin tưởng ở người dùng, biến họ thành tệp khách hàng dài hạn.
- Cải thiện môi trường công sở: Để đáp ứng những điều kiện tiêu chuẩn về quản trị và xã hội, doanh nghiệp cần phải đảm bảo xây dựng nên một môi trường làm việc an toàn, công bằng cho nhân viên. Song, từ đó, năng suất lao động của nhân viên cũng sẽ tăng cao khi có môi trường làm việc thích hợp và đồng thời mang lại sự tích cực cho danh tiếng doanh nghiệp trong xã hội.

Kết luận
ESG là một chiếc chìa khóa mở đường cho các doanh nghiệp hiện đại đến một mô hình kinh doanh vừa hiệu quả về cả năng suất lẫn chi phí vận hành vừa góp phần xây dựng cộng đồng xã hội trong khi vẫn bảo vệ tốt môi trường sinh thái. Ta có thể thấy, dù không tập trung nhiều vào biên độ lợi nhuận doanh thu nhưng rõ ràng bộ tiêu chuẩn này vẫn giữ một vai trò quan trọng đối với doanh nghiệp hiện đại, nhất là những doanh nghiệp theo đuổi xu hướng phát triển bền vững.